Jump to content

Καλώς ήλθατε στο ComicStreet

Γίνετε μέλη της κοινότητας. Η εγγραφή είναι γρήγορη και εύκολη.

geo_trou

Τα Ελληνικά Comics (Soloup)

Recommended Posts

Στην Ελλάδα έχουν κυκλοφορήσει αρκετά βιβλία για κόμικς. Πολλά αποτελούν ελεύθερα δοκίμια ή συρραφές κειμένων (Τσακ!!! Πατ!!! Μπουμ!!!, Τα ΚόμικςΈνατη Τέχνη), κάποια ρίχνουν μια πανοραμική ματιά στα κόμικς (Ιστορία των Κόμικς"Κόμικς" - Τέχνη και Τεχνικές της Εικονογράφησης), ενώ αρκετά διερευνούν πιο εξειδικευμένα θέματα (Παιδιά του Σούπερμαν, Η Αμφισβήτηση στα ΚόμικΙχνηλατώντας το Φανταστικό). Με ελάχιστες εξαιρέσεις, οι μελέτες αυτές ασχολούνται σχεδόν εξολοκλήρου με ξένα κόμικς.

 

SOLOUP_COVER-.jpg

 

Τα Ελληνικά Comics του Soloup (κατά κόσμο Αντώνης Νικολόπουλος) αναπληρώνουν αυτό το κενό. Όπως φανερώνει ο τίτλος, το εν λόγω βιβλίο καταπιάνεται αποκλειστικά με τα ελληνικής παραγωγής κόμικς. Το θεωρώ μια πραγματική Βίβλο της ιστορίας των ελληνικών κόμικς. Τους λόγους, θα τους αναφέρω παρακάτω. Αλλά πρώτα, μερικά «διαδικαστικά». :prankster:

 

Το εγχείρημα αυτό ξεκίνησε έμμεσα, γύρω στο 2003, όταν ο Soloup ξεκινούσε την διδακτορική του διατριβή στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου, την οποία κατέθεσε το 2011. Τελικά, μεγάλο μέρος της εργασίας του μεταπήδησε στο παρόν βιβλίο, που κυκλοφόρησε το 2012 από τις εκδόσεις Τόπος. Όπως γράφει στα προλογικά η Εύη Σαμπανίκου, καθηγήτρια στο ίδιο πανεπιστήμιο, «πρόκειται για μια δουλειά που συνδυάζει την ερευνητική προσέγγιση των Κοινωνικών Επιστημών με την ιδία, εμπειρική, γνώση του αντικειμένου και την ακαδημαϊκή με την καλλιτεχνική εμπειρία».

 

ΜΕΡΟΣ I

Το πρώτο μέρος του βιβλίου χωρίζεται σε δύο τμήματα. Στο πρώτο, ο Soloup καταπιάνεται με την σημειολογία και την ιδεολογία των κόμικς εν γένει. Ξεκινάει, μάλιστα, με μια πολύ ενδιαφέρουσα φράση, βασιζόμενος σε κείμενα του Kandisky: «Τα κόμικς αφηγούνται τις ιστορίες της εποχής τους, ανεξάρτητα από τον υποθετικό αφηγηματικό χρόνο στον οποίο αναφέρονται».

 

Στο δεύτερο τμήμα, γίνεται μια ταχεία (και αχρωμάτιστη) αναδρομή της ελληνικής ιστορίας από την πτώση της Χούντας μέχρι και το τότε «σήμερα». Μια κίνηση που κατά τη γνώμη μου δίνει πολλούς πόντους στο εγχείρημα, διότι τα κόμικς, όπως και κάθε άλλη μορφή τέχνης, εντάσσονται σε ένα συγκεκριμένο ιστορικό πλαίσιο, επηρεάζονται (και ίσως επηρεάζουν) το κοινωνικό και πολιτικό γίγνεσθαι. Επιπλέον, ο Soloup αναφέρεται σε διάφορα στοιχεία της ελληνικής κουλτούρας (αλυτρωτισμός, σύγκρουση Δύσης-Ανατολής κ.ά.), τα οποία έχουν αποτυπωθεί ποικιλοτρόπως στα ελληνικά κόμικς.

 

ΜΕΡΟΣ II

Και ερχόμαστε στο πιο ζουμερό μέρος, όπου ο Soloup καταγράφει την διαδρομή των ελληνικών κόμικς διαμέσου των δεκαετιών. Αναζητά τις απαρχές τους στα τέλη του 19ου αιώνα, στα σκίτσα και τα πρώιμα «στριπ» των γελοιογράφων της εποχής. Αργότερα, αναφέρεται στα έντυπα-σταθμούς Ταμ-Ταμ και Κλασικά Εικονογραφημένα.

 

post-4830-1236699941.jpg

Η εξέλιξις του λαχάνου του Θέμου Άννινου, που απεικονίζει τον τότε πρωθυπουργό Θ. Δηλιγιάννη, αποτελεί ένα από τα ελληνικά «πρωτοκόμικς»

 

Χαρακτηρίζει την Μεταπολίτευση «τομή στην παρουσία των ελληνικών κόμικς», καθώς την περίοδο αυτή αρχίζουν να δραστηριοποιούνται δημιουργοί «αυτοδίδακτοι στο σκίτσο, οι περισσότεροι σχετικά πολιτικοποιημένοι […] που προσπαθούν να σκαρώσουν “κόμικς” χωρίς τις προκαταλήψεις του παρελθόντος». Στη συνέχεια, εξετάζει τα διάφορα ελληνικά περιοδικά κόμικς και το ιστορικό τους πλαίσιο. Δίνει πληροφορίες για όλα όσα είχαν κυκλοφορήσει ως τότε (και περιείχαν Έλληνες δημιουργούς), από την Κολούμπρα και το Σκαθάρι ως το 9 και το Γκραν Γκινιόλ, αλλά και για εκείνα που απλώς «συγγένευαν», όπως τα Αντί και Γαλέρα. Ακολούθως, ασχολείται με τα άλμπουμ, δηλαδή τις αυτόνομες εκδόσεις κόμικς, προσφέροντας πολλά (τεχνικού κυρίως ενδιαφέροντος) στατιστικά, ενώ κάνει και μια σύντομη αναφορά στο ερώτημα «τι είναι αυτοέκδοση;».

 

Στο κεφάλαιο 6, ο Soloup κάνει το εξής πολύ ενδιαφέρον: επιλέγει ορισμένα κόμικς (ξεκαθαρίζοντας ότι δεν τα θεωρεί απαραίτητα κορυφαία) και τα συνδέει με τις κοινωνικοπολιτικές συνθήκες της εποχής που κυκλοφόρησαν. Γράφει π.χ. για τις νύξεις στην επικαιρότητα των 80’s στις Κωμωδίες του Αριστοφάνη των Γιώργου Ακοκαλίδη και Τάσου Αποστολίδη και τους προβληματισμούς των νέων του 21ου αιώνα στο Manifesto του Ηλία Κυριαζή.

 

ΜΕΡΟΣ IIΙ

Στο τρίτο μέρος, όπως γίνεται σε κάθε μελέτη, ο Soloup καταγράφει τις παρατηρήσεις και τα συμπεράσματα για τα «μέλη» της ελληνικής σκηνή των κόμικς, από τον δημιουργό ως τον αναγνώστη. Κλείνει με τα ερωτήματα «Ποια θα είναι τα αυριανά κόμικς; Η απάντηση βρίσκεται πια στα χέρια όλων των συμπρωταγωνιστών. Ανυπομονούμε να τα διαβάσουμε. Ανυπομονούμε να τα φτιάξουμε». :) 

 

Ίσως η πραγματικότητα και η άνθιση της σκηνής που βιώνουμε, να είναι κάτι που ακόμη και ο συγκρατημένα αισιόδοξος Soloup να μην περίμενε. Παρόλα αυτά, κάποιες παρατηρήσεις του αναφορικά με το μέλλον, που πλέον αποτελεί παρόν (όπως η διευρυμένη χρήση του διαδικτύου από δημιουργούς και αναγνώστες), έχουν επαληθευτεί.

 

Enneano1.jpg

Για το 9, ο Soloup γράφει: «Ο ερχομός του ήταν ανάσταση για το Μέσο»

 

ΜΕΡΟΣ IV

Το τελευταίο μέρος αποτελείται από μια σειρά παραρτημάτων, συμπεριλαμβανομένου ενός καταλόγου με όλα τα κόμικς Ελλήνων δημιουργών από το 1974 έως το 2009.

 

~|*|~

 

Όπως καταλαβαίνετε, μιλάμε για έναν τεράστιο όγκο πληροφοριών, η συγκέντρωση των οποίων απαιτεί μια ιδιαίτερα κοπιαστική έρευνα. Ο Soloup αντλεί από τον Scott McCloud, τον Umberto Eco, τον Πέτρο Μαρτινίδη και πολλούς άλλους ερευνητές των κόμικς, χωρίς να φοβάται να τους αντικρούσει με επιχειρήματα, και ψάχνει μέσα σε αμέτρητες σελίδες με καρέ και μπαλονάκια, για να μας προσφέρει μία εξαιρετικά ευρεία και ενδελεχή μελέτη των ελληνικών κόμικς. Δίνει την δυνατότητα στον αναγνώστη να συστηματικοποιήσει και οργανώσει τις γνώσεις του, αλλά και να ανακαλύψει νέα ενδιαφέροντα στοιχεία που αγνοούσε (π.χ. Ποιο ήταν το πρώτο ελληνικό sci-fi κόμικ; Ποιο έντυπο δίδαξε στους Έλληνες τους κώδικες ανάγνωσης των κόμικς;).

 

Σίγουρα πρόκειται για ένα πολύ δύσκολο ανάγνωσμα. Όχι, όμως, λόγω της γλώσσας, αλλά καθαρά εξαιτίας του τεράστιο όγκου του: περίπου 300 σελίδες (εκτός των εισαγωγικών κειμένων και της εκτεταμένης βιβλιογραφίας) σε μεγάλο μέγεθος. Πραγματικό τούβλο γνώσης. :prankster: Η γραφή είναι άμεση και ευχάριστη. Ακόμη και στα δυσνόητα κεφάλαια, ο Soloup έχει λειάνει την ακαδημαϊκή γραφή του πρωτότυπου ακαδημαϊκού κειμένου, μεταδίδοντας έτσι με σαφήνεια τα πιο δυσνόητα μηνύματα.

 

Σε τελική ανάλυση, το βασικό προτέρημα του βιβλίου είναι ότι ο Soloup αντιμετωπίζει τα κόμικς ως μελετητής, χωρίς όμως να ξεχνάει ότι είναι αναγνώστης και δημιουργός. Γι’ αυτό και τα Ελληνικά Comics είναι ένας θησαυρός, που θεωρώ πολύ δύσκολα θα ξεπεραστεί από οποιοδήποτε παρόμοιο μελλοντικό εγχείρημα. :) 

 

unnamed.jpg

 

Όποιος αισθάνεται αρκετά τολμηρός, μπορεί να μου ζητήσει την διατριβή του Soloup, η οποία ξεπερνάει τις 900 σελίδες! :D 

  • Like 8
  • Thanks 3

Share this post


Link to post
Share on other sites

Πρόκειται για ένα εξαιρετικό βιβλίο στο οποίο έχω επιστρέψει πολλές φορές είτε για τσεκάρισμα πληροφοριών είτε απλώς για διασκέδαση. Θεωρώ ότι καλύπτει πραγματικά την ιστορία των ελληνικών κόμικς μέχρι την περίοδο της έκδοσης του και το σημαντικότερο, με τεκμηριωμένο, ερευνητικά, τρόπο. Επιβάλλεται να το διαβάσει όποιος ασχολείται με τα ελληνικά κόμικς είτε ως αναγνώστης, είτε ως δημιουργός. Για την ακρίβεια, μου κάνει εντύπωση που πολλοί αναγνώστες και δημιουργοί αγνοούν την ύπαρξη του. Δεν κυκλοφορούν πολλά βιβλία για τα ελληνικά κόμικς εκεί έξω...

  • Like 6
  • Thanks 1

Share this post


Link to post
Share on other sites

Join the conversation

You can post now and register later. If you have an account, sign in now to post with your account.

Guest
Reply to this topic...

×   Pasted as rich text.   Paste as plain text instead

  Only 75 emoji are allowed.

×   Your link has been automatically embedded.   Display as a link instead

×   Your previous content has been restored.   Clear editor

×   You cannot paste images directly. Upload or insert images from URL.


  • Recently Browsing   0 members

    No registered users viewing this page.

×
×
  • Create New...